Nieuws / 19 juli '20 / ROOD Nijmegen

Filmavond 'The Act of Killing': een stuk vergeten geschiedenis

Afgelopen woensdag hebben we “The Act of Killing” gekeken. Deze documentaire belicht een stuk vergeten geschiedenis uit Indonesië: de militaire machtsovername van de jaren 1965-1966 en de massamoorden op communisten, mensen die als “communist” werden bestempeld en de gruwelijkheden die ook hun nabestaanden hebben doorlopen, die vandaag de dag nog te zien zijn. ROOD-lid Nihat Akdamar schrijft een kort verslag.

Het begon met een couppoging van de 30 september beweging. In de vroege ochtend van 1 october 1965 werden zeven generalen ontvoerd werden en zes ervan vermoord. De details hiervan zijn nooit bekend geworden. In de ochtend van 1 oktober nam Suharto, een belangrijke generaal die verbazingwekkend genoeg geen doelwit was geweest van die beweging, de macht van het leger over. De schuld van de couppoging legde hij volledig bij de Communistische Partij van Indonesië (PKI). Deze partij gaf gedoogsteun aan president Sukarno en had zo’n twee miljoen leden.

Deze beschuldiging was het startsignaal voor een massamoordcampagne op leden van de PKI en iedereen die maar iets met de communisten te maken had. Met de hulp van de georganiseerde criminaliteit en door de inzet van het leger werd het land gezuiverd van iedereen die als “communist” bestempeld werd. Dit was dus niet eens alleen de leden van de PKI, maar ook mensen die het regime te links vond, zoals actieve vakbondsleden. Het aantal doden wordt geschat tussen de vijfhonderduizend en twee miljoen. Maar er zijn natuurlijk veel meer politieke slachtoffers dan het aantal doden. De familieleden en vooral kinderen van de communisten zijn voor hun leven bestempeld als kwaadaardige verraders. Het is vrijwel onmogelijk om een normaal leven te leiden in Indonesië als een familielid door het regime is aangewezen als “communist”. [1]

Wat het nog erger maakt is het feit dat dit zo onbekend is. Dit komt doordat tijdens de koude oorlog, kapitalistische landen zoals de VS, helemaal geen interesse hadden in het belichten van een massamoord op communisten door een autoritaire, kapitalistische staat. Integendeel, het is nu bekend dat de VS zelfs de gebeurtenissen in Indonesië steunde.[2] Het neutrale Indonesië werd onder Suharto een trouwe bondgenoot van de VS. Westerse media gingen zelfs mee met de leugens van de Indonesische militairen dat leden van de PKI de generaals hadden ontvoerd en dat vrouwen van Gerwani (Indonesische vrouwenbeweging) hen gemarteld hadden. [1] De Nederlandse overheid was hier ook schuldig aan. De neergang van de anti-koloniale Sukarno werd gevierd als een positieve ontwikkeling. [3]

Deze geschiedenis is wat The Act of Killing zo een belangrijke documentaire maakt. Massamoorden die vergeten zijn door verzwijging en leugens, voor Amerikaanse belangen in de Koude Oorlog. Een militaire staatsgreep die een precedent heeft gezet voor vele toekomstige staatsgrepen, gesteund door de VS.[4] Wij raden iedereen die het onacceptabel vindt dat een miljoen vermoorde burgers in de vergetelheid raken aan om The Act of Killing te kijken.



1. https://www.nybooks.com/daily/2020/05/18/how-jakarta-became-the-codeword-for-us-backed-mass-killing/

2. https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2001-jul-28-mn-27536-story.html 

3. https://isgeschiedenis.nl/nieuws/indonesische-genocide-van-1965-1966 

4. In het recent verschenen boek ‘The Jakarta Method’ van Vincent Bevins staat hier meer over.