Iedereen kan studeren...
In Nederland is goed onderwijs in principe voor iedereen toegankelijk. Ook als je ouders niet zoveel geld hebben, kun je studeren door studie-financiering aan te vragen bij de Informatie Beheer Groep (IB-Groep). De studiefinanciering bestaat uit een basisbeurs, een OV-de mogelijkheid om geld bij te lenen. Als je ouders helemaal niet kunnen meebetalen, heb je ook nog recht op een aanvullende beurs. Het is dan wel de bedoeling dat je binnen tien jaar een diploma haalt. Alleen dan worden de basisbeurs en OV-kaart omgezet in een gift.
Tekst: Malu Lüer
Je zou zeggen dat het onderwijs voor iedereen toegankelijk is in Nederland. Toch is dat niet helemaal waar. De laatste jaren zijn de studiekosten aanzienlijk toegenomen. Het collegegeld is in 15 jaar tijd verdubbeld, terwijl de basisbeurs gelijk is gebleven. In de jaren tachtig kreeg je nog zes jaar studiefinanciering, nu nog maar vier jaar. Maar dit betekent niet automatisch dat mensen hun studie ook sneller doen. Veel studenten moeten dan ook een lening aanvragen om hun studie te kunnen afmaken.
Omdat de basisbeurs lang niet alle studiekosten dekt, zijn veel studenten gedwongen om naast hun studie te gaan werken of om geld bij te lenen. Voor veel studies staat een studiebelasting van 40 uur per week, en dan is het behoorlijk zwaar om daarnaast nog 20 uur te werken. Dit kan ertoe leiden dat werkende studenten meer tijd nodig hebben om hun studie af te ronden, zodat ook zij afhankelijk worden van een lening. Voor studenten zonder rijke ouders is lenen dus vrijwel noodzakelijk geworden.
Helaas weten veel studenten niet wat de gevolgen van het lenen kunnen zijn. De IB-Groep zou meer aan voorlichting aan studenten moeten doen. De gevolgen van lenen zouden al duidelijk moeten zijn voordat jongeren aan een studie beginnen. Zoals Renske Leijten, SP-Tweede Kamerlid, zegt: “Ik vind dat als een student wil lenen, hij of zij een duidelijke brief van de IB-Groep moet krijgen met álle regels op een rij, en niet alleen maar een promotiepraatje zoals nu. Ook moet de lening na vier jaar basisbeurs niet meer automatisch geactiveerd worden, zoals dat nu het geval is. Dat is mensen ongevraagd een lening opdringen.” Leijten vindt het hypocriet dat de regering zich enerzijds boos maakt over leenreclames op tv, maar anderzijds wil dat studenten meer gaan lenen bij de IB-Groep.
Eigenlijk zou de regering ervoor moeten zorgen dat lenen helemaal niet nodig is. Nu is het zo dat veel studenten na hun opleiding met een enorme schuld opgezadeld worden. Want niet alle studenten gaan na hun opleiding veel verdienen, in tegenstelling tot wat het kabinet denkt. Niet iedereen gaat het bedrijfsleven in. En als je niet zoveel gaat verdienen, maar wel een flinke studieschuld hebt die terugbetaald moet worden, dan kan dat financiële problemen opleveren, bijvoorbeeld bij het afsluiten van een hypotheek.
ROOD hoort graag wat jouw ervaringen zijn met het lenen bij de IB-Groep of met het hebben van een studieschuld. Je kunt je ervaringen mailen naar: rood@sp.nl. Van alle meldingen die wij binnen krijgen, zullen wij een boekje maken om de ROOD-standpunten over studiekosten, lenen en studieschuld beter bij de politiek onder het voetlicht te kunnen brengen.